| Zakres działania organu |
 |
 |
 |
|
Zakres działania i właściwość (kompetencja) organu – Kompetencja organu to zbiór uprawnień organu państwowego dotyczących określonego zakresu spraw, w których organ ma prawo (z reguły też obowiązek) działania = właściwość.* Zakres działania organu to tylko wyliczenie spraw, jakimi organ się zajmuje (z reguły przepisy ustrojowe). Aby organ mógł podejmować działania władcze, musi istnieć przepis kompetencyjny (z reguły ustawach zaliczanych do prawa materialnego) – Kilka rodzajów właściwości: * Właściwość miejscowa (terytorialna) – to ustanowienie organu kompetentnego do rozstrzygnięcia danej sprawy na danym terenie. Dotyczy jednostek podstawowego podziału terytorialnego, jak i podziałów terytorialnych specjalnych. * Właściwość rzeczowa – to prawo do rozstrzygania tylko określonych kategorii spraw. * Właściwość funkcjonalna (instancyjna) – to określenie właściwej instancji (np. czy wójt czy samorządowe kolegium odwoławcze) → przepisy dot. właściwości miejscowej i funkcjonalnej są w kpa i innych ustawach, a dot. właściwości materialnej w ustawach prawa materialnego lub (rzadziej) dotyczących organizacji organów administracji. – art. 19 kpa – obowiązek z urzędu przestrzegania przez organy właściwości miejscowej i rzeczowej (nie wspomniane o funkcjonalnej) → w razie przekroczenia uprawnień działanie to dotknięte jest wadą nieważności (art. 156 § 1 kpa). – Spór kompetencyjny – pozytywny albo negatywny → tryb rozstrzygania sporów reguluje kpa. – Niedopuszczalność przenoszenia kompetencji – zasada generalna. Wyjątki jedynie wyraźnie przewidziane w ustawie – 2 rodzaje: * Przeniesienie kompetencji – oznacza, że organ od którego przeniesiono kompetencje, traci je. → 2 postacie przeniesienia kompetencji: Ä delegacja – organ wyższego stopnia przekazuje organowi podległemu część swoich kompetencji. Subdelegacja zakazana, chyba że dopuszczają ja przepisy szczególne. Ä dewolucja – przejęcie kompetencji organu niższego przez organ wyższy. → prawo kierowania pracą organów niższych przez organy wyższe nie jest równoznaczne z prawem do przejmowania ich kompetencji. → zmiana kompetencji w indywidualnych sporach, np. wyłączenie organu administracji od załatwienia danej sprawy administracyjnej (art. 25 k.p.a.) – albo organ wyższy albo premier może wyznaczyć inny podległy sobie organ (delegacja kompetencji — art. 26 § 2 k.p.a.) → ale nie jest to przeniesienie kompetencji. → wyjątków nie interpretuje się rozszerzająco, dlatego przepisy dotyczące przeniesienie czy zmiany kompetencji nie mogą być rozszerzająco interpretowane. → w wypadku przeniesienia kompetencji dot. danej sprawy jest to rozstrzygnięcie organu przejmującego. * Upoważnienie do wykonywania kompetencji – organ/jednostka upoważniona, nie przejmuje kompetencji, ale wykonuje je w imieniu i na rachunek organu upoważniającego → pełnomocnictwo administracyjne (wzorowane na pełnomocnictwie w prawie cywilnym, ale dot. prawa publicznego) → Upoważnienie może być udzielone: Ä pracownikom aparatu pomocniczego tego organu – zasadniczo nie wymaga szczególnej podstawy prawnej, ze względu na specyfikę jednoosobowych organów (taka jest praktyka, że np. w ramach kompetencji ministra działają pracownicy ministerstwa). Upoważnienie dla nich zawarte jest bądź w regulaminie bądź w aktach określających zakres obowiązków poszczególnych stanowisk, bądź w konkretnych poleceniach. Generalne upoważnienie w art. 268a kpa. · upoważnienie nie może obejmować → prawa do wydawania aktów normatywnych, czynności tradycyjne wykonywanych przez organ, prawa do wykonywania kompetencji organów kolegialnych · praktyka upoważnień coraz częściej zarzucana (min. przez orzecznictwo NSA) → przeważnie upoważnia się grono zastępców. Ä organowi administracji – art. 52 kpa – organ może wyręczyć inny organ w dokonywaniu pewnych czynności procesowych w toku administracyjnego postępowania wyjaśniającego, tj. wezwania osób przebywających na terenie właściwości miejscowej organu upoważnionego, w celu zebrania wyjaśnień lub dokonania innych czynności procesowych. Ä innemu podmiotowi – w szczególności organom wykonawczym sołectw, dzielnic i osiedli lub organom przedsiębiorstw utworzonym przez gminę. Podobne zadania zlecone gminie przez administrację rządową na podstawie porozumień. Konieczna wyraźna podstawa prawna. → organ/osoba upoważniona nie staje się organem administracji (wykonuje kompetencje, a nie posiada je) → działania dokonane przez organ upoważniony zaliczane są na rachunek organu upoważniającego, więc odwołania rozpatrywane przez organ nadrzędny nad organem upoważniającym. → przekroczenie zakresu upoważnienia powoduje nieważność dokonanej czynności. Najnowsze:
Najstarsze:
|