| WIEK XVII - szkoła prawa natury cz.1 |
 |
 |
 |
|
4. Szkoła prawa natury. a) Ogólna charakterystyka. Rozważania nad prawem natury nie są wymysłem dopiero XVII w. Koncepcje prawa natury zrodziły się – jak wiemy – już w starożytności ( sofiście, Arystoteles, szkoła starej Stoi ) , znało je średniowiecze ( np. Tomasz z Akwinu ), a później wiek XVI ( nurty reformacji, monarchomachowie ). Cechą szkoły prawa natury XVII w. był jej racjonalizm. Kształtowała się ona pod presją postępu nauki, zwłaszcza wiedzy ścisłej i wyrażała w przekonaniu, że człowiek zdolny jest ogarnąć swym rozumem tajemnice natury, której sam stanowi cząstkę i wykorzystać je dla swoich potrzeb. Wielu pisarzy epoki było szczerze przekonanych o tym, że zasady prawa natury dadzą się wyprowadzić poza nawias czasu, że są one w pełni racjonalne i dadzą się rozumowo poznać i skatalogować.Szkoła prawa natury była dużym krokiem naprzód w procesie kształtowania się nowoczesnej nauki prawa, przede wszystkim dlatego, że w znacznym stopniu oczyściła ją z nawarstwień religijnych, mitologii i zasad objawionych. Najczęściej wyrażała ona interesy i programy siedemnastowiecznego mieszczaństwa, choć nie brakowało i takich konstrukcji, które prowadziły do akceptacji ustroju feudalnego i przywilejów stanowych. Najgłośniejszymi przedstawicielami szkoły prawa natury byli: Hugo Grocjusz oraz Samuel Pufendorf. b) Groius. Za twórcę nowożytnej szkoły prawa natury jest uznawany holenderski prawnik, dyplomata i filozof Huig de Groot , zwany Grocjuszem 1583 – 1645. Główne zasady swej doktryny wyłożył w dwóch pracach: Mare liberum ( Wolność mórz 1609 ) oraz De iure belli ac pacis 9 O prawie wojny i pokoju 1625 ). Poglądy Grocjusza ukształtowały się w ścisłym związku z walką, jaką holenderskie mieszczaństwo prowadziło o prawa gospodarcze i polityczne. Grocjusz wyobrażał sobie, że mogą oni je osiągnąć pod patronatem silnego władcy. Reprezentował on przedostatnie pokolenie pisarzy mieszczańskich, którzy gotowi byli poprzeć absolutyzm królewski. Cele polityczne swej doktryny formułował jednak ostrożnie, nie wykluczając również innych rozwiązań ustrojowych. Zasługi Grocjusza polegały przede wszystkim na nowym spojrzeniu na prawo natury oraz na gruncie burżuazyjnego systemu prawa. Grocjusz sam był związany z bogatym kupiectwem i potrzeby swojej klasy doskonale wyczuwał. Najnowsze:
Najstarsze:
|