Artykuły


Średniowiecze - uniwersalizm cesarski PDF Drukuj Email

4. Uniwersalizm cesarski

Doktryna światowej władzy średniowiecznego cesarstwa ukształtowała się

w pełni w XII i XIII w. w ostrym sporze z papiestwem. Uniwersalizm cesarski to przede wszystkim tytuł prawny, uzasadnienie wyraz ideologiczny niemieckiej ekspansji feudalnej. W ideologii imperialnej cesarstwa konkurowały z sobą różne wątki. Obóz cesarski korzystał równocześnie z argumentów religijnych, historycznych i prawnych. Na czoło wysuwano zasady podkreślające chrześcijański charakter cesarstwa.

Papieskiemu prawu kontrolowania i detronizowania władców przeciwstawiano tezę o królu- namiestniku Boga w całym chrześcijańskim świecie. Pomazanie króla przy koronacji czyni go poddanym tylko wobec Boga. I tylko Bóg może cesarza sądzić. Władca świecki (podkreślał Anonim) jest obrazem Boga- ojca, podczas gdy kapłan- obrazem tylko Chrystusa; król reprezentuje z natury Chrystusa to, co jest i w Bogu- ojcu, a mianowicie boską naturę, podczas gdy kapłan reprezentuje tylko naturę ludzką. (W konkluzji Anonim stwierdza, że) Władza duchowna nie może ingerować w sprawy świeckie, natomiast monarcha ma prawo do takiej interwencji, gdyż duchowieństwo jest mu podległe.

Argumentacja historyczna (w ideologii imperialnej miała walor pomocniczy. Wskazywano więc na cesarstwo jako na) schedę oddzieloną po dawnych Rzymianach (poświadczała te ideę nazwa cesarstwa, akcentująca jego rzymskość). Ujmowano jego cele jako misję cywilizacyjną, pozostawioną w testamencie przez antyczne imperium.

Znacznie mocniejsze wsparcie znajdowała cesarska imperialna w prawie rzymskim. Zwano je często otwarcie „prawem cesarskim”. Prawo rzymskie adoptowali dla potrzeb cesarstwa gladiatorzy. Przenosili oni na osobę cesarza justyniańskie pojęcia o władzy rzymskiego imperatora. Szeroko wykorzystał prawo rzymskie dla wzmocnienia idei cesarskiej Fryderyk II Roger w swym głośnym sporze z Innocentym III na początku XIII w. Z kodyfikacji justyniańskiej przejął on zasadę, że monarcha jest jedynym źródłem sprawiedliwości. Monarcha nie jest związany prawem, w tym mianowicie sensie, że on i tylko on jest jego twórcą i nikt na ziemi nie ma prawa kontroli, czy działa on zgodnie z wydawanymi przez siebie ustawami. W działalności prawotwórczej obowiązują go tylko zasady rozumu. Stąd monarcha to pan życia i śmieci swych poddanych, pan zarówno ich duszy, jak ciała. (To zaś oznacza, że) monarcha jest stróżem religii; jest panem ich mienia.


Podobne:
Najnowsze:
Najstarsze:

 
kazusy prawo gospodarcze testy na aplikacje ustawa o rachunkowości ustawa o planowaniu spółka jawna ustawa o samorządzie gminnym