Artykuły


CZYNNOŚCI CYWILNOPRAWNE PDF Drukuj Email

CZYNNOŚCI CYWILNOPRAWNE

– w sferze prawa cywilnego organy administracji z zasady nie występują jako nosiciele władztwa publicznego, lecz jako organy osoby prawnej (SP, gmina, powiat) lub jako samodzielne osoby prawne (niektóre zakłady adm., organizacje samorządowe lub społeczne, przedsiębiorstwa państwowe i niektóre inne jednostki);

– szerokie wykorzystanie prawa cywilnego przez organy adm. publ. może mieć miejsce tylko w warunkach administracji zdecentralizowanej, zwłaszcza w systemie samorządu terytorialnego, gdyż potrzebne jest dysponowanie swobodną, głównie w zakresie dysponowania majątkiem;

– 2 cele, w których adm. wykorzystuje instytucje prawa cywilnego:

* UZYSKANIE NIEZBĘDNYCH DÓBR DLA UTRZYMANIA APARATU ADM. I MOŻLIWOŚCI ŚWIADCZEŃ RZECZOWYCH NA RZECZ SPOŁECZEŃSTWA PRZEZ TEN APARAT;

→ realizacja często w sposób odmienny niż inne podmioty, np. poprzez wyposażenie organów w szczególne uprawnienia, jak prawo pierwokupu, czy wręcz możliwość zastąpienia instrumentów cywilnych administracyjnymi (wywłaszczenie);

* ZAPEWNIENIE USŁUG I ŚWIADCZEŃ O PODSTAWOWYM ZNACZENIU SPOŁECZNYM, KTÓRYCH DOSTARCZANIE STANOWI OBOWIĄZEK ADMINISTRACJI PUBLICZNEJ;

→ podział na świadczenia:

Ä odpłatne → przeważnie mają podstawowe znaczenie dla społeczeństwa, a realizowane za zasadzie monopolu naturalnego, poprzez umowy adhezyjne, przy czym przeważnie istnieje obowiązek ich zawarcia. Umowy adhezyjne przeważnie dają jednej stronie (przedsiębiorstwu użyteczności publicznej) szczególne uprawnienia (możliwość nakładania kar, ograniczenie odpowiedzialności, uprawnienia do kontroli, możliwość wymuszenia wykonania zobowiązania przez egzekucję adm.), co powoduje dużą nierówność w stosunkach prawnych;

· nie wykonywane bezpośrednio przez organ, ale tworzy się do tego specjalne przedsiębiorstwa użyteczności publicznej, które choć mają wiele cech wspólnych z zakładami adm., ale są przedsiębiorstwami, a ich stosunki z użytkownikami mają charakter cywilnoprawny;

· przykłady: dostarczanie energii, wody, usuwanie nieczystości;

Ä nieodpłatne → z reguły wykonywane bezpośrednio przez organ lub za pośrednictwem zakładów adm., a natura tych działań jest sporna → czy jest to darowizna czy działanie faktyczne, będące wykonaniem aktu adm. → wg NSA w przypadku świadczeń z opieki społecznej są to działania faktyczne;

· przykłady: świadczenia z tytułu opieki społecznej;

– umowy czasami POPRZEDZA akt administracyjny:

* akt wywołujący pośrednio skutki cywilnoprawne → stanowi warunek zawarcia umowy, która wywołuje dopiero skutki w sferze prawa cywilnego, np. decyzja o skorzystaniu z prawa pierwokupu;

* akt wywołujący bezpośrednie skutki cywilnoprawne → na jego podstawie adresat nabywa uprawnień o charakterze cywilnoprawnym lub zostaje zobowiązany do wykonania cywilnoprawnych obowiązków, np. akt wywłaszczenia nieruchomości, który przenosi prawo własności;

Podobne:
Najnowsze:
Najstarsze:
 
kazusy prawo gospodarcze testy na aplikacje ustawa o rachunkowości ustawa o planowaniu spółka jawna ustawa o samorządzie gminnym